De SOM-Cirkel vormt de tweede bouwsteen van de SOM-methode. In plaats van een rigide stappenplan is deze cirkel ontwikkeld als gids voor de omgevingsprofessional. De verschillende stappen, suggesties en toetsingsmomenten bieden handelingsperspectief én inspiratie, en zijn daarmee toepasbaar op projecten, programma’s, beleidtrajecten en vele andere opgaven. Je kan de SOM-cirkel hieronder downloaden, of je vindt hem in jouw kopie van het SOM Handbook 2.0.
SSE CircleWat is de SOM-cirkel?
De SOM-cirkel is ontwikkeld door Marc Wesselink als onderdeel van de Strategisch OmgevingsManagement methode. Deze methode is onwikkeld om consensus gerichte en duurzame oplossingen te bereiken die door zoveel mogelijk partijen worden gesteund. De vele tools, stappen en instrumenten die SOM biedt zijn breed toepasbaar bij verschillende complexe maatschappelijke opgaven. De SOM-cirkel is hier een belangrijk onderdeel van.
De SOM-cirkel vormt namelijk de tweede bouwsteen van de SOM method. Waar de eerste bouwsteen een visie geankerd in het Mutual Gains gedachtengoed biedt, biedt de SOM-cirkel een werkwijze. De verschillende stappen en lagen waaruit de cirkel bestaat vormen echter geen rigide stappenplan, maar geeft handelingsperspectief én inspiratie bij het vormgeven van het proces van een opgave.
Strategic Stakeholder Engagement Manual 2.0
- Our publications
Wanneer gebruik je de SOM-cirkel?
De SOM-methode en daarmee de SOM-cirkel zijn contextonafhankelijk en herhaalbaar. Of je nu werkt aan een project, mediationtraject, programma of veranderopgave, SOM is ontwikkeld om de omgevingsprofessional en diens organisaties handelingsperspectief te bieden. Het kan dus zijn dat er meer interventies beschikbaar zijn dan dat jouw organisatie nodig heeft. De vraag: “Wat heeft jouw opgave en jouw organisatie nodig?” is dus leidend.
Door de SOM-cirkel langs jouw proces te leggen kan je ontwaren welke instrumenten en interventies bij jouw opgave passen, welke stappen jouw proces nodig heeft, en uiteindelijk je aanpak verantwoorden.
De verschillende onderdelen van de SOM-cirkel
De SOM-cirkel is opgebouwd uit verschillende onderdelen. De SOM-cirkel bevindt zich in de machtsgerelateerde en politieke context van de opgave (de gele achtergrond). De cirkel zelf bestaat uit drie schillen: de MGA-visie vormt de kern, de groene schil betreft het interne stakeholdermanagament en de blauwe schil bestaat uit de tien stappen voor de aanpak van de opgave.
De groene en blauwe schil zijn vervolgens weer op te delen in vier kwadranten:
Kwadrant 1: Analyse
Kwadrant 2: Strategy
Kwadrant 3: Consensus
Kwadrant 4: Borging
De scheiding tussen deze kwadranten bevatten dan weer belangrijke evaluatielussen en toetsingsmomenten voor je proces. In het Handboek SOM 2.0 lees je precies wat deze verschillende onderdelen inhouden en welke interventies en instrumenten ze bieden.
Hoe pas ik de SOM-cirkel toe?
Hoe je de SOM-cirkel toepast is sterk afhankelijk van de aard van jouw opgave. Het is namelijk geen rigide stappenplan, maar een leidraad. Daarnaast bestaat de SOM-cirkel niet in isolatie, maar in de context van de bredere SOM-methode en de bijbehorende vier bouwstenen. De visie, leiderschap en SOM-vaardigheden, en het de borging van SOM en het proces zijn minstens net zo belangrijk.
Wil je leren hoe je de volledige SOM-methode toepast? Lees dan het Handboek SOM 2.0 of volg de SSE Basic Training, waar onze adviseurs en trainers je niet alleen stap voor stap door de methode meenemen, maar ook de opgave(n) van jouw organisatie onder de loep nemen.